Home › Na de test › Buitenbaarmoederlijke zwangerschap en de test
Buitenbaarmoederlijke zwangerschap en de test
Wat het is en hoe vaak het voorkomt
Bij een buitenbaarmoederlijke zwangerschap heeft de bevruchte eicel zich buiten de baarmoederholte ingenesteld, in ruim negen van de tien gevallen in een eileider. Dat overkomt ongeveer 1 op de 100 zwangerschappen. De eileider is niet gemaakt om mee te groeien; blijft de zwangerschap doorgroeien, dan kan de eileider scheuren en ontstaat er een inwendige bloeding. Dat is een spoedsituatie. Op tijd ontdekt is een buitenbaarmoederlijke zwangerschap goed te behandelen, met medicijnen of met een kijkoperatie, en de meeste vrouwen worden daarna gewoon opnieuw zwanger.
Deze pagina is geen reden om bang te worden van elk steekje. Verreweg de meeste positieve tests horen bij een zwangerschap op de goede plek. Het gaat erom dat je weet welke klachten niet kunnen wachten.
Wat de test wel en niet laat zien
Een zwangerschapstest meet alleen of er hCG in je urine zit, niet waar de zwangerschap zich bevindt. Bij een buitenbaarmoederlijke zwangerschap wordt hCG gewoon aangemaakt, dus de test is positief. Soms is de lijn wat zwakker dan je op dat moment zou verwachten, of stijgt het hCG trager dan de gebruikelijke verdubbeling per 48 uur. Maar dat patroon zie je pas achteraf en alleen in bloedwaarden; aan één test thuis is niets te zien.
Laat je daarom nooit geruststellen door een mooie donkere lijn, en raak niet in paniek van een vage streep. Een vage lijn heeft veel vaker een onschuldige verklaring: je test vroeg, of je urine was verdund. Andersom sluit een sterke lijn een buitenbaarmoederlijke zwangerschap niet uit. De uitslag van je thuistest verandert dus niets aan wat je bij klachten moet doen.
Alarmsignalen: bel direct
Bel meteen de huisarts, of buiten kantooruren de huisartsenpost, bij een van deze klachten. Wacht niet tot de volgende ochtend en rijd niet zelf als je je duizelig voelt.
- Hevige buikpijn, of pijn die duidelijk aan één kant onder in je buik zit.
- Pijn in je schouder of onder je sleutelbeen, vaak erger als je gaat liggen. Dit wijst op prikkeling van het middenrif door bloed in de buik.
- Duizeligheid, bleek wegtrekken, koud zweet, hartkloppingen of flauwvallen.
- Veel bloedverlies, of aanhoudend donker bloedverlies met pijn.
- Pijn bij het plassen of bij ontlasting samen met buikpijn, of aandrang zonder dat er iets komt.
Bij een combinatie van deze klachten bel je 112 als je dreigt weg te raken. Meer over bloedverlies zonder deze alarmsignalen lees je bij positief en bloedverlies.
Wanneer het risico groter is
De kans is verhoogd na een eerdere buitenbaarmoederlijke zwangerschap, na een eileiderontsteking of een chlamydia-infectie in het verleden, na een operatie aan de eileiders of in de buik, bij endometriose, bij roken, en bij een zwangerschap die ontstaat terwijl je een spiraal hebt of na IVF. Een spiraal beschermt goed tegen zwangerschap, maar áls je toch zwanger wordt, is de kans op een buitenbaarmoederlijke ligging relatief groter. Meld deze punten bij je eerste telefoontje, ook zonder klachten; zie wanneer de verloskundige bellen. Overigens heeft ongeveer de helft van de vrouwen met een buitenbaarmoederlijke zwangerschap geen enkele risicofactor.
Hoe de diagnose wel gesteld wordt
Twee onderzoeken geven samen uitsluitsel. Bij bloedonderzoek wordt het hCG gemeten en na ongeveer 48 uur herhaald. Bij een gezonde vroege zwangerschap stijgt de waarde stevig; stijgt hij nauwelijks of blijft hij hangen, dan is dat een aanwijzing dat er iets niet klopt. Zie ook hCG-waarden per week. Daarnaast wordt een inwendige echo gemaakt: boven een bepaalde hCG-waarde hoort er een vruchtzakje in de baarmoeder zichtbaar te zijn. Is dat er niet, dan wordt gezocht buiten de baarmoeder. Soms is het te vroeg voor een conclusie en volgt controle na enkele dagen. Dat heet in de spreekkamer een zwangerschap van onbekende locatie, en het betekent niet meteen slecht nieuws. Bij klachten in die tussentijd bel je opnieuw.
Veelgestelde vragen
Kan een zwangerschapstest een buitenbaarmoederlijke zwangerschap aantonen?
Nee. De test meet alleen hCG en dat wordt ook bij een buitenbaarmoederlijke zwangerschap aangemaakt. De test is dus positief en kan de plek van de zwangerschap niet zien.
Betekent een vage of lichter wordende lijn dat het buitenbaarmoederlijk is?
Nee. Een vage lijn komt veel vaker door vroeg testen of verdunde urine. Alleen herhaalde hCG-bepalingen in bloed en een echo geven uitsluitsel.
Hoe vaak komt een buitenbaarmoederlijke zwangerschap voor?
Bij ongeveer 1 op de 100 zwangerschappen, meestal in een eileider. Op tijd ontdekt is de behandeling goed mogelijk met medicijnen of een kijkoperatie.
Kan ik daarna nog zwanger worden?
Meestal wel. De meeste vrouwen worden na een buitenbaarmoederlijke zwangerschap opnieuw zwanger. Meld het bij een volgende positieve test, dan wordt er eerder een echo gepland.